Beiträge zur Geschichte der Gregorianischen Kalenderreform.
49
Maximi esse solet id praetemiisisse videatur, deesse non potuit,
quin in maximis suis curis aliquid temporis impertiat liuic
quoque cogitationi, quoddam itaque compendium novae rationis
restituendi Calendarium ad catholicos reipublicae christianae
principes primariasque accademias non ita pridem misit, illosque
de ea re sententiam rogavit, qui pene omnes partim literis suis
partim eruditorum hominum scriptis Calendarii atque anni emendationem
non laudant solum sed etiam urgent Summum Pontificem
orando obsecrando hortandoque, ut munus olim susceptum
a maioribus suis optato tandem expleat. Illam quoque novain ab
Aloysio Lilio olim excogitatam restituendi Calendarii rationem
sive cyclum Epactarum omnes, quotquot quäle sit animadverterunt,
certe probant, praeterquam paucis, qui abiectis cyclis
lunaribus ad hoc usque tempus ab Ecclesia religiöse retentis
eam in varias dificillimas ac laboriosissimas astrologorum rationes
concludere et continere vellent. Et ii quidem, quamquam
Epactarum cyclo astronomicas tabulas praeferunt, eumdem tarnen
cyclum propter perennitatem facilemque rationem corrigendi
errores, qui deinceps oriri possunt, ceteris aliis anteponunt.
Centum fere et sexaginta quinque anni sunt, cum Petrus
de Aliaco Cardinalis Cammeracensis homo divinarum humanarumque
rerum peritissimus huiusmodi emendationem in concilio
Constantiensi aggressus est; eam exinde Nicolaus Cusanus Cardinalis
eruditissimus persequi studuit; tentarunt postea alii doctissimi
atque amplissimi viri in Lateranensi concilio, qui tarnen
paueorum contentione, cum alii nimis exigue et exiliter ad
astrologorum calculos revocare Ecclesiam cuperent alii contra
censerent semel receptos ab Ecclesia cyclos quantumvis mancos
mordicus retinendos, rem inchoatam totiesque tractatam et agitatam
ad extremum imperfectam reliquerunt. Nunc autem,
cum de eadem re non modo fere omnes, ad quos missum Calendarii
compendium fuerat, responsa iam dederint, sed plerique
alii excellentes viri, qui idem compendium legerunt, docte et
copiose etiam scripserint, profecto non videmus quid obstet,
cur manus extrema huic tarn praeclaro operi non accedat,
praesertim quoniam imperator, summi reges primariaeque accademiae
pene omnes cum Pontifice Maxino faciunt idemque
sentiunt. Igitur sanctissimus Dominus noster, cui dudum placitum
fuerat, ut nos buiusmodi correctionis munus susciperemus, id
Sitzungsber. d. phil.-hist. CI. XCVII. Bd. I. Hft. 4
«