Habsburgisclie Excurse.
63
System einzuführen; um dieses neue Verfahren gleichsam als ein
billiges und gerechtes zu rechtfertigen, wendete er sich an den Papst.
Dieser ertheilte auch in einem Breve dem Bischöfe von Gurk den
Auftrag, derlei Pfandinhaber zur Abtretung und Rückzahlung nöthigen
Falls selbst durch geistliche Censuren zu verhalten *).
Aus diesem Gefühl demüthiger Unterwerfung ging auch die Bitte
hervor, welche Papst Nicolaus V. durch eine eigene Bulle am
22. März 1432 gewährte, dass dem Kaiser nämlich gestattet sein soll,
sich im Nothfalle zur Vertheidigung seiner Lande des Beistandes der
Schismatiker und Excommunicirten bedienen zu dürfen -).
Zu den häckelichsten Verhältnissen der Kirche und ihrer Diener
(Kleriker) gehören die Immunitäten oder besonderen Freiheiten und
D
a )
S. Regesten K. Friedrich’» IV. II, Nr. 2845. Vom 27. April 1452. Vollständig
abgedruckt in m. Materialien etc. II, S. 12, Nr. X. „Exposuit nobis carissimus
„in Christo filius noster Fridericus Romanorum imperator semper Augustus,
„quod pleriqueabbates etalii Infra districtum sui ducalis dominii con-„stituti
certa castra cum suis pertinentiis ad ipsum imperatorem legitime
„spectantia titulo pignoris detinent licet ex illis perceperint ultra sortem.
„Quare idem imperator nobis humiliter supplicavit, ut sibi super pre-„missis
oportune providere de benignitate apostolica dig-„naremur.
Nos igitur huiusmodi supplicationibus inclinati fraternitati tue
„per apostolica scripta mandamus, quatinus vocatis dictis abbatibus et aliis
„qui fuerint evocandi, si est ita, eosdem abbates ac alios ut sua Sorte con-??
tenti pignora ipsa et qui c quid ultra sortem perceperint pre-„fato
imperatori restiuant, monitione premissa per censuram ecclesiasttticam
appellatione remota previa ratione compellas.”
S. Regesten K. Friedricb’s IV. Bd. II., Nr. 2804. Da den strenggläubigen Katholiken
der nähere Umgang mit Ketzern, Schismatikern und Excommunicirten
unteisagt ist, war allerdings die Aufnahme von schismatischen Söldnern,
vic damals gerade es recht viele böhmische, mährische, auch südslawische
(letzteie giiechischer Religion) Miethlinge gab, ein Missstand. Der Papst
dispensiit von der Pflicht, solche Leute zu meiden, mit folgenden Worten:
„Apostolice sedis providentia negotiorum et temporum qualitates matura con*
„sideiatione peistiingens, illa quandoque catholicis principibus, quos
w tarnen in fidei Constantia et devotionis sinceritate conspicuos non ambigit pro
551 ei um et temporum necessitate concedit, que .alias forent non inme-55
i 1 to den eganda; tuis igitur in hac parte supplicationibus inclinati
„tibi, ut si terras et dominia tua hereditaria inimicorum tqorum insultibus
„invadi contingat et necessitas id tibi faciendum persuaserit scisma-5
5 ticorum et extra communionem fidelium existentium succursu etauxilio
” te et huiusmodi tua hereditaria dominia tueri et recuperare cum
» sa na conscientia possis.” ....