lieber den Unterschied von Reichsstädten und Landstädten.
71
2. Der Wiener Hofbibliotheks-Codex Nr. 352 zuerst von
Böhmer schon in den Regesten Friedrichs II. Nr. 890, S. 173,
auch mit der richtigen Nummer (Salisb. 416) ganz genau angeführt,
jetzt von Tomaschek, Geschq. I. 51, abgedruckt.
3. Abschrift des Eisenbuchs der Stadt Wien, von Tomaschek
a. a. O. benützt.
4. Papierhandschrift der Lübecker Stadtbibliothek aus
dem 15. Jahrhundert, von Tomaschek a. a. 0. erwähnt, aber
nicht mitgetheilt, weshalb wir die Varianten nach der gütigen
Mittheilung des Herrn Dr. Mantels’ in Lübeck, dem wir dieselben
verdanken, in die Anmerkung verweisen. 1
1 Die folgende Collation bezieht sich auf den Text von Tomaschek, Geschq. I.
51—57. Universis hnperii Romani, — ad «ituicionem —• condit; ex dispensalione
— humiliai ac factuosas. — Nach subditorum folgt als Art. 1
bereits Rubrum: Ut cives et civitas sint sub perpetua defensione principum
— indissolubiliter aMigarunt — nostri interest priuilegiis decoratum
— muniautur. Ruhr.: Ut singulis annis iudex constituatur eommunicato
consilio eciam eiuium — reges imperatores — communicat — Consilium
— vel alieuius successoris nostri vel sua — voluntate. Ruhr.: Ut nullus
eiuium cogatur ad aliquod seruicium bellicum nisi ut infra — solis iugredi
permittantur. Rubr.: Üt nullus judeus habeat officium — ac pristinis temporibus
inrfxxerit. — Rubr.: Ut tantum ciuis contra ciuem habeat testifieare
nisi in causis ut patebit — jura et prodente ciuitatis — ciues et extraneos.
— Das nächste Rubr. ist durchstrichen — si septima — se poterit
subjecto. — Rubr.: liec est potestas ad scolarum reg-imen Wienne ad
sanctum Stephanum — Votumus et eomode — per quid — ut alios
doctores — militaris vel alterius ut pret&ctxim est — pro ciuibus a conciuibus
/mbiti fuerint. — Rubr. 7 und 8 fehlen ad hnperii torrentis.
Rubr. 9 fehlt, sublimium vel humilium fehlt, vel criminalibus bis mixtis'
fehlt. Wiennensis fehlt, et feodis de quibus feodi dominus judicabit
(richtiger) — salutis. — Rubr. 10 und 11 fehlt: conservare stricte strictius —
Bei Teneantur eciam beginnt das Rubr. 12 ohne Ueberschrift.
Art. 13. Rubr. fehlt accio et tractatus — coram ipsis — honori profectui
— Visum erit — prestabunt in futuro — contentu nostre gracie
teneant. — Rubr. 16 und 17 fehlen. Mandamus eciam, quod — rebus
astare debeant et persona — Rubr. ohne Aufschrift. — Rubr. 19 und alle
folgenden fehlen.
Art. 24: Munc/cmanschaft. — Art. 27: prediclis nostris civibus.
Art. 28 fehlt. Art. 29: TVerhardum statt Eberh. bonis ipsorum fisco nostro
addictis — exherecKtatis — Wiennensem uel ad bona —
Art. 35: attemptare non presumpserit —
Testes huius rei sunt Hertnidus de Wildonia marschalcus
Stirie, Herrandus de Wildonia, dagegen fehlt Otto de Haselowe judex
Austrie generalis; ferner fehlt Stephanus de Meissawe, marschalcus Austrie