Rede  des  Papstes  Hadrian  II.  v.  J.  860.

537

custodit,  rem  suam  Deo  tribuit  et  se  pieccato.  Hoc  quod.  minus
est.  optulit  auctori  et  hoc  quod  majus  servavit  iniquitati.  C  yprianus
  autem  Cartliaginensis  episcopus  in  quadam  sua  ait
epistola  1 :  Properandum  non  puto,  non  incaute  aliquid  et  festinanter
  gerendum,  ne,  dum  temere  pax  usurpatur,  divinae  indignationis
  ojfensa  gravius  provocetur.  Et  alias:  Sufßciat,  inquiens,
lapsis  ruina  una,  ne  volentes  surgere  sua  circumventione  praecipitentur.

His  igitur  succincte  prolatis  absit  a  nobis,  ut  veniam  vel
misericordiam  assevercinus  denegandam  esse  correctis.  Sed  ut
ad  istos  stilum  reflectamus,  si  de  misericordia  suae  restitutionis
aut  de  misericordia  alicujus  alii(sic) 2  beneficii  quaestio  agitatur,
quare  palam  non  dicitur,  sed  astute  misericordia  imploratur  et,
de  qua  misericordia  dicatur  vel  unde  misericordia  quaeratur,
silentio  tegitur  ?  Quodsi  de  misericordia  beneficii  alicujus  dicitur, ­
  etsi  jam 3  Labent  beneficia,  nos  praesumentes  suggerimus,
ut  habeant  ampliora.  Si  autem  de  misericordia  suae  restitutionis ­
  illorum  conscientia  tenet,  an  non,  ignoramus.  Si  quidem
conscientiae  omnium  Deus  est  cognitor  et  scrutator.  Nos  tarnen
nullius  conscientiam  judicare  valemus.  Contra  quos  sapientissimus
  Salomon  ait: 1  Qui  celat  dclicta,  non  dirigetur;  qui
autem  confessus  fuerit  et  reliquerit  ea,  misericordiam  consequetur.
Verumtamen,  sicut  jam  fassi  sumus,  si  adulteri  et  criminosi
possunt  ad  sacerdotium  promoveri,  restituantur  isti  in  suis
honoribus,  qui  dudurn  in  sacerdotio  constituti  non  sunt  veriti
criminosi  vocari.  Ceterum  perpendite,  quaesumus,  qualiter  isti
correcti  sunt,  qui  non  solum  correctionenr  suam  nequaquam
ostendunt  et  delicta  sua,  quae  etiam  terras,  ut  fertur,  occupant,
non  confiteutur,  verum  etiam,  sicut  multorum  relatio  et  scripta
testantur,  vetitum  sibi  officium  quidam  liorum  usurpasso  refertur,
  quidam  autem  ante  audientiam  contra  canones  communicassc,
  sicut  se  murmur  ecclesiae  habet,  proh  dolor,  criminatur.
De  talibus  enim  praedictus  Cyprianus  episcopus  dicit: 5  Si
quis  autem  poenitentiam  agere  et  Deo  satisfacere  detrectans  Feli-1
  Ep.  XI.  ad  plebem.
2  alius  alicujus  Mur.
3  etiamsi  Mur.
4  Proverb.  XXVIII.  13.  Die  Vulgata  bat:  Qui  abscondit  scelera  sua  etc.
5  Epist  XL.  ad  plebem  de  quinque  presbyteris  etc.
Sitzb.  der  phil.-lust.  CI.  LXXII.  Bd.  II.  Hft.  35