298

Schulte.

alia  tanta  qualitas  ab  eo  fisci  iuribus  inferatur.  Si  enim  ignorans
  aliquo  titulo  eam  acquisierit,  non  debet  damnificari,  sed
quia  deceptus  est  debet  lucrari.  Cassata  namque  alienatione
pretium  cum  alia  tanta  parte  recipiet.  Iustum  est  enim,  venditorem
  propter  dolum  suum,  quia  von  denunciavit  emtori,  rem
litigiosi  contractus  vitio  subiacere,  tertia  parte  pretii  puniri.
Alioquin  tarnen  rei  litig'iosae  alienatio  tenet,  ut  dotis  nomine
vel  propter  nuptias  donationis,  sed  et  tx-ansactio  divisioque
rei  litigiosae  inter  coheredes  rei  litigiosae  possessori  succedentes,
  ut  C.  de  litigiosis  1.  ult.  (1.  4.  C.  VIII.  36),  nec  talis
divisio  videtur  alienatio,  ut  in  auten.  (Nov.  112.  cap.  1.).
VI.  [De  procuratoribus.]
Quia  in  negotiis  suis  homines  superesse  vel  nolunt  vel
non  possunt,  receptiun  est  ut  per  alios  possint  gerere,  agere,
conveniri,  ut  C.  v.  q.  3.  quia  episcopi  (c.  3.).  Ibi  enim  per
advocatum  procuratio  intelligitur,  qui  utrumque  gerit  officium
et  advocationis  et  procurationis.  Procurator  is  est,  qui  aliena
ministranda  suscepit  negotia  mandato  domini  rei  vel  litis.  Negotium ­
  aliud  civile,  aliud  criminale.  Item  negotia  agunt  vel  defendunt
  aliquando  episcopi,  presbyteri,  aliquando  clei’ici  vel  laici.
Si  itaque  causa  criminalis  est,  eam  neque  agere  neque  defendere
  nullus  potest  nisi  per  se  ipsum.  Excipitur  crimen  iniurial'urn,
  in  quo  illustris  persona  per  procuratorem  intendere  vel
excipere  valet,  ut  C.  III.  q.  9.  §.  nisi  in  crimine  (ad.  c.  18.).
In  civili  causa  omnis  permittitur  communi  iure  per  procuratorem
  causam  agere  vel  defendere.  Episcopi  vero  et  sacerdotes
non  solum  permittuntui’,  sed  etiam  praeeipiuntur,  ut  C.  V.  q.  3.
quia  episcopus.  Procuratorem  constituunt  homo  über,  pater
familias  et  hoc  l’ationabiliter,  inentis  compos,  dominus  rei  vel
causae.  Ubi  vero  collegium  convenitur,  vel  experitur  unus  vel
duo  de  collegio  ad  agendutn  vel  respondendum  instituantur,
ceteri  de  collegio  ad  testimonium  admittuiitur,  ut  in  extrav.
de  testibus,  insuper,  Priori  et  fratribus  sanctae  trinitatis
  Lond. 1  Illud  notandum  est,  qixia  episcopus  debet  tribus
1  Die  Decretale  steht  unter  diesem  Titel  mit  dieser  Inscription  in  der  Coli.
Cassell.,  Lipsiens.,  Bamberg.  Append.  Lat.  Daraus  ist  sie  in  die  Comp.  I.
als  c.  21.  de  test.  II.  18,  hieraus  als  c.  b.  X.  de  fest.  II.  20.  in  Gregors ­
  IX.  Sammlung  übergegangen.