Laurentii Vallae opuscula tria. III.
135
EX LAURENTII VALLAE APOLOGIA
AD EUGENIK« PONTIFICEM MAIIMUM
(Ed. Basil. MDXL. Fol. 799 v.)
Seel quoniam liaee controversia de reete loquendo est, non de
uecte vivendo, ad quaestionem professionis transeamus: falso eos credere,
magis se mereri propter professionem quam ceteros. Eequid ‘),
summe pontifex, nonne id eos dicere cum ceteris presbyteris pontificibusque
contumeliosum est 3 ), tum praecipue tibi? Quasi praestantius
sit probe obedire — nam in obediendo tantum illi ab 3) reliquis
sancte viventibus differunt — quam probe praesidere; et qui tales
instituere conventus minus ipsi quam fratres monaebique meruerint 4 ),
cum hi obtemperent, illi 5 ) praeceperint, ut hoc tempore, qui in
locum illorum successerunt, omnis «) obedientiae immunes.
Atqui 7 ) inquiunt, quemadmodum plus admittimus culpae, quotiens
promissa rescindimus, quam qui alligati non sunt, sic plus meriti penes
nos sit necesse est, si non -rescindamus. Multa a me in hanc rem, ut
moris scribentium est, disputata sunt: uno tarnen hie argumento contentus
sum. Professionem suam sacramentum appellant: sacramentum
quoque est matrimonium. Duorum hominuin, quorum alter maritus sit,
alter caelebs, da, ut uterque fornicetur: uter magis deliquerit? Nempe
is qui violat sacramentum. Da ut neuter s ): penes utrum laus amplior
fuerit? Certe penes caelibem. Ita fortassis in professis et non
professis. Quo magis mihi übet eos arguere quod 9 ) Video ingratos,
qui mihi pro beneficio malam gratiam reddiderunt, si quidem ipsi inter
primos exhibuerunt mihi 1») negotium. Memini namque in libro illo
scripsisse me, vitam illorum non ceteris meliorem esse sed tutiorem.
Quid si ne tutiorem n) quidem esse, nisi forte quibusdam, eoneedendum»
3 ) est? Nonne benignior in eos fuiquam debui? Etenim via a Christo
tradita nulla est tutior, sicut nec melior, in qua nulla professio nobis
iniungitur. At vita ipsorum, inquiunt, ab illa Christi non discrepat.
Sane vero, sed ne aliorum quidem: neque 13 ) enim in solis cucullatis
') Et quid Bas. 3 ) contumeliosos est esse Bas. 3 J obediendo illi
a Bas. 4 ) meruerunt Urb. uterq. et Bas. 5 ) ille Urb. 337 et 1207.
«) omnes Bas. 7 ) Atque Bas. 8 ) ne Bas. 9 ) arguere eos
Video Bas. 10 ) mihi om Bas. n ) esse sed — ne tutiorem om Bas-13
) contendendum Urb. 337. t3 ) nec Bas.