Skip to main content Jump to sidebar

Full text : Sitzungsberichte / Akademie der Wissenschaften in Wien, Philosophisch-Historische Klasse Sitzungsberichte der Philosophisch-Historischen Classe der Kaiserlichen Akademie der Wissenschaften, Wien, 61. Band, (Jahrgang 1869)

Laurentii  Vallae  opuscula  tria.  I.

57

Indicien  hinzu,  welche,  wenn  auch  minder  bestimmt,  das  aus  jenem
Citat  geschöpfte  Resultat  bekräftigen.
Das  Prooemium  dieses  nämlichen  Buchs  der  Elegantiae  beginnt
mit  den  Worten:  Pcrlegi  proxime  quinquaginta  digestorum  libros
ex  plerisque  iurisconsultorum  voluminibus  excerptos,  und  aus
Valla’s  Antidotum  in  Poggium  IV  355  entnehmen  wir,  dass  diese
eindringliche  Beschäftigung  mit  dem  corpus  iuris  civilis  in  seinen
Aufenthalt  auf  Gaeta  gehört:  liic  (ein  ungenannter  Bischof)  Caietae
cum  a  quibusdam  suae  gentis  hominibus  me  laudari  audisset,  ut
grammaticum,  rhetorem,  poetam  egregium,  et  dialecticum,  pliilosophum,
  theologum,  et  litteris  graecis  mediocrem,  nugae  sunt
ista,  inquit,  iuris  scientia  est  rerum  regina  .  .  .  Atqui  Laurentius,
illi  inquiunt,  non  alienus  est  ab  iuris  scientia,  quippe  qui  cum
alias  tum  vero  superioribus  diebus  totum  corpus  iuris  civilis  evolvit.
  Perturbatus  hic  sane,  quid,  aitne  iste  se  intelligere  ins
civile?  Quidni,  illi  respondent,  cum  etiam  in  opere  suo  de  elegantia
linguae  latinae  iurisconsultos  testetur 5 ).  Ferner  im  Prooemium  zum
V.  Buch  der  Elegantiae  schreibt  er:  Tertius  iam  mihi  et  prope
quartus  annus  agitur  peregrinanti  semper  et  per  omnia  maria
terrasque  volitanti,  proxima  etiam  aestate  et  quidem  tota  militiam
  experto.  Wir  werden  nicht  irren,  wenn  wir  hierin  die  Jahre
1436—1439  bezeichnet  sehen,  in  denen  Valla  in  der  docta  cohors

zeichnend.  Daher  wir  auch  oben  S.  SS  in  den  dialect.  quaest.  das  Beispiel
von  Campania  unbedenklich  für  die  Zeitbestimmung  dieser  Schrift  benutzten. ­
  —  Die  Citate  aus  den  Elegantiae  sind  nach  der  Ed.  Coloniae  1322
gegeben.
5 )  Valla  erzählt  dort  weiter,  wie  er  jenen  auf  seine  Rechtsgelehrsamkeit
pochenden  Wann  verblüfft  habe,  der  ihm  dann  Rache  geschworen  (p.  356)
praesertim  qnod  audissetpaulo  post  quandain  me  rem  de  iure  componere,
euius  si  tutum  esset  nunc  facerem  menlionem,  sed  non  sunt  omnia  in  praesentiarumpatefacienda:
  und  in  ähnlicher  Art  schreibt  er  bald  nachher  von
einer  in  dieselbe  Zeit  und,  wenn  ich  nicht  irrrc,  gleichfalls  nach  Gaeta
gehörigen  Begegnung  mit  einem  andern  Bischof,  der  in  Folge  dessen  mit
jenem  erstem  zusammen  anfing  de  me  frequenter  maligne  loqui  et  consultare
ob  illudpraecipue  opus,  quod  nuper  composuissem  ,  quod  si  hoc  pacto  subruerent,
  magnas  sibi  spes  proponebant:  non  licet  apertius  loqui,  forte  erunt,
qui  haec  intelligent  etc.  Es  ist  die  Schrift  de  donatione  Constantini  gemeint,
mit  deren  Abfassung  Valla  um  das  Jahr  1440  beschäftigt  war.  An  Gedanken
in  dieser  Schrift  erinnert  auch  die  Expectoration  über  die  reges  Romani
in  Eleg.  IV  c.  70.
            
Waiting...

Note to user

Dear user,

In response to current developments in the web technology used by the Goobi viewer, the software no longer supports your browser.

Please use one of the following browsers to display this page correctly.

Thank you.