Skip to main content Jump to sidebar

Full text : Sitzungsberichte / Akademie der Wissenschaften in Wien, Philosophisch-Historische Klasse Sitzungsberichte der Philosophisch-Historischen Classe der Kaiserlichen Akademie der Wissenschaften, Wien, 57. Band, (Jahrgang 1867)

592

Schulte

titulis  .  .“  zuC,  XIV.  q.  1.  citirt  er  ausser  der  schon  hervorgehobenen
Stelle  noch  „C.  de  fide  instrum.  1.  ult.“  „C.  t.  de  jurejur.  propter  eal.  1.1.“
fügt  aber  daran  das  obige  Citat,  wonach  diese  für  „causae  ecclesiasticae
  spirituales“  nicht  gelte.  —  Zu  c.  6.  C.  XXIV.  q.  3.,  wo  Gratian  im
Texte  citirt  dieNov.123  :  „lex  Justiniani,  quae  habetur  in  autlientic.
coli.  VIII.  const.  de  sanctissimis  episcopis“.  §.  Omnibus  autem.  —
Zum  dict.  Grat.  c.  10.  C.  XXVII.  q.  2.  „ut  ff.  de  ritu  nuptiarum  1.
illa  denique;  dicit  autem  magister  in  legibus  principum,  hoc  est  imperatorum,
  istud  esse  praeceptum,  non  quod  in  corpore  codicis  sit
ita  scriptum,  sed  in  digesto  cuius  yoluminis  leges  dicuntur  esse  imperatorum
  non  inventione,  sed  confirmatione“.  —  Zu  c.  l.C.  33.  q.  1.
„in  canonibus  hoc  (nämlich  die  Trennung  wegen  Impotenz)  determinatum
  non  invenitur,  leges  itaque  sequendae  sunt,  quibus  statuitur,
  ut  transacto  biennio  ex  tempore  celebratarum  nuptiarum  separari
valeant,  postquam  apparuerit,  conjuges  coire  non  posse,  ut  C.  de
repudiis.  Sed  hodie  per  authenticum  enumerari  oportet  tres  annos
ex  tempore  copulationis.  Edocti  nam  sumus,  imperator  inquit,  ....
C.  titulo  de  nuptiis  ■  .“
Diese  Stellen  geben  zugleich  Aufschluss  über  die  Anschauung
des  Johannes  von  dem  Verhältnisse  des  römischen  Rechts
zum  canonischen.  Über  den  Rechtsgrund  der  kirchlichen  Competenz
  finden  sich  gleichfalls  eigenthümliche  Anschauungen,  z.  B.  zu
C.  XIV.  q.  1.  „quae  quidem  coniugia  et  cum  sint  juris  naturalis  per
inventionem  et  civilis  per  approbationem,  juris  tarnen  ecclesiastici
sunt  per  transmutationem,  cum  hodie  iure  poli  matrimonia  fiant.“
Interessant  sind  seine  Parallelen  mit  römischrechtlichen  Dingen.
So  führt  er  zu  C.  II.  q.  6.  die  3  Arten  der  römischen  Capitis  deminutio ­
  aus,  überträgt  diese  dann  auf  die  Kirche;  die  maxima,  „quando
quis  traditur  curiae  servitutis  [offenbar  aus  den  späteren  römischen
Zuständen  entlehnt]  vel  in  monasterium  detroditur,“  die  media,  wenn
eine  civitas  mit  dem  Interdiet  belegt  werde,  „minima,  quando  familia,
id  est  cura  familiae  interdicitur,  ut  in  depositione  vel  suspensione“.
An  civilistischen  und  prozessualischen  Erörterungen  ist  die  Summa
reich;  manche  verdienten  abgedrucktzu  werden.
Wo  es  nur  darauf  ankommt,  allgemein  zu  reden,  steht  häufig
blos  lex  romana.  Z.  B.  c.  8.  C.  II.  q.  3.  „huic  legi  longobardae
derogat  lex  romana.“  c.  3.  C.  XIV.  q.  1.  vero  poenam  tallionis  instituit:
  „vel  potest  dici  de  lege  romana.  Nam  si  quis  petit  ab  alio  plus
            
Waiting...

Note to user

Dear user,

In response to current developments in the web technology used by the Goobi viewer, the software no longer supports your browser.

Please use one of the following browsers to display this page correctly.

Thank you.