440
Schulte
modis: ex miituo, vel ex debiti numeratione, et ex commodato, ex rei
apud illum [alium] depositione, ex rei pignori suppositione.
De mvtuo. D. m. dicendum est primo, quid sit mutuum et in
quibus consistit u. s. w. von fol. 109“ vierte Zeile von unten bis
110“ unten.
„Nascitur autem haec actio ex obligatione, quae dicitur indebiti
numeratio“ cet. Auseinandersetzung von sieben Fällen, wo die cond.
indebiti nicht Platz hat: scientia, transactio, res iudicata, sacramentum,
pietatis causa, favor religionis, lis quae crescit per infitiatiouem.
Der sechste ist: „Favor religionis impedit, ut, si quis credat patrem
suum, cuius ipse heres est, alicui monasterio delegasse centum libras
et persolvat. postea, si cognoscat non delegatum et velit repetere non
potest, quia favor religionis impedit.“ Bis lll b .
De commodato. Nascitur autem obligatio ex contractu, quia
venit ex commodato. 112 —113“.
Darin folgendes Beispiel:
„Si ego commodarem equum meum magistro Walthero ad eundum
ad sanctum Dyonisium, et ipse ad exercitum in Normariniam
iret et per hostes perderet, certe bic Casus non liberaret eum, quia ex
sua hoc evenit culpa.“
Darin fol. 113“ am Ende:
„Unde ad istorum omnium evidentiam videndum est, quid sit
dolus, quid culpa, quid lata culpa, quid levis culpa, quid levissima
culpa, et quid sit praestare dolum“ cet.
De dolo et culpa. Dolus sic describitur a Labione, quae descriptio
a iuris perito commendata est [fr. 1. D. de dolo malo IV. 3.]:
„Dolus est calliditas, fallax macbinatio ad circumveniendum, fallendum,
decipiendum aliquem adbibita“. Quidam inter haec talem assignant
ditferentiam, quia dolus est calliditas in furto occulto, fallacia in
verbis, macbinatio cum furtum manifestum est sine rapina. Melius
tarnen est, ut omnia pro eodem accipiantur. . . . Levissima culpa non
habet descriptionem in lege et assimulatur fortuito casui. Puta si
quis concederet mihi librum suum, quem in arelia firmissima reponerem,
fenestram clauderem, omnia providerem, in tali casu si fures
eum tollerent, teuerer ei levissima culpa .... ut si quis de rure accipiat
uxorem, quae non habeat vestes gloriosas, quae in civitatem
intrare non valeat, vel palafredum si eommodaverit equum ei vel
pallium, ut honeste intranet civitatem, in tali casu, quia ibi contrahi-