Über drei in Prager Hs. enth altene Canonen-Sammlungen.
191
tiones. Gradum acolithi CC. soliclis componat, exorcistae similiter;
hostiarii similiter; lectoris similiter; insuper bannum et facinus ipsis
gradibus illatum. Deinde compositio subdiaconi CCC. solidis erit,
insuper bannus et facinus illatum. Diaconi CCCC. solidorum erit,
insuper bannus et facinus illatum. Presbiteri. DC. solidorum erit,
insuper bannus et facinus illatum“. Non ergo debet esse ambiguum,
si presbiter occiditur, aut dehonestatur, quin de omnibus gradibus,
qui sunt in eo, singulae eompositiones iure solvantur. Aliter enim non
iniplebitur, quod in supradicto praecepto habetur, videlicet, ut „de
singulis gradibus singulae eompositiones solvi cogantur »<)“.
Ostenso, quam leviter et simpliciter prius componebantur ecclesiastici
ordines, si extra ecclesiam et immunitatem violarentur, et
post etiam ad iniquorum rabiem reprimendam de singulis gradibus
in una eademque persona singulas eompositiones solvendas esse regia
iussit auctoritas, ostendendum esse continuo videtur, qualiter componi
debeant, si in ecclesia modo quolibet violantur. De hoc enim
LudwicusAugustus etLothariusCesarinsuo capitulari ita praecipiunt:
„Sanguinis effusio [folgt: Ansegisus IV.c. 14., Reg. II. 32.
33]. bis „usque dum totum debitum persolvat]“. Haec eadem 4s )
4 "‘) Cod. B. und die 3 Götfcweiger fügen hier noch zu: „Fit ergo tota presbiteri
compositio C. et V. libre. DC. enim sol. de presbiteratu et CCCC. de diaconatu col-Ieeti
mille so!, faciunt. hoc est LX libras, de subdiac. autem CCC. sol., et ceterorum
quatuor graduum DCCC. mille et C. sol. faciunt. Fit ergo summa, ut supradictum
est C. et V. libris praeter bannos. Bannus enim septies de septem gradibus repetitus
XX et 1. libram facit, et ita fit tota presbiteri compositio C et XXVI libre.
Karinc [v. Ducange v. Carina I. ist gleich facinus genommen] vero, que
totiens multiplicantur, quotiens de ipsis gradibus violatur, C. sol. multiplicari iubentur,
XX. et I. fiunt. Sex enim de presb. quatuor de diac. tres de subd. fiunt,
XIII., cum due vero de singulis gradibus quatuor eomputare colligantur octo fiunt
ergo karine in hunc modum multiplicate XX. et I. Et has karfnas faciendas certe
rex Karolus intellexit, cum superius determinata compositione pecunie de singulis
gradibus subiecit: „et facinus illis gradibus illatum componat.“ Bannum autem,
quem in eodem similiter componendum praeeipit, dicens: „insuper et bannum
componat,“ bannum regium, id est LX. sol. intellexit. Eundem tarnen episcopis a
regibus ipsis concessum et est dicere peccatum, quod ipsos gradus violandoquisque
reus commisit et canonice ieiunando poeniteat et ad legem emendet, cui senlentie
quoddam capitulum in triburiciisi consilio editum manifeste concordare, quod est
huiusmodi: „Si quis clericum verberaverit, vel debilitaverit, aut in aliquo leserit,
canonice poeniteat et ad legem emendet.“ [Regino II 34. Vgl. Phillips: Die
grosse Synode von Tribur. Wien 1836. p. 34.]
Cod. B. „Haec e., quac s. iinp. inst, instituit ; syn. t,“