744
Schulte
capellas, in quibus sunt clerici habentes jus in illis cappellis, et qui
non possunt ab illis sine sua culpa removeri 55 ).“
De desponsatione impuberüm rubr.
L. (I. 10.) Innoc. IV. episcopo noi. Quidam 56 ) tlie de biigl'a
mulierem quandam, c. nomine, publice conjugavit uxorem, et, cum
diutius cohabitasset ei, suscepto ab eo filio, T. nomine, et bonorum
heredem superstites (m), patruus ipsum ab hereditate paterna conatur
excludere, hac causa ul sibi debitam vendicare asserens, praefatuvn
T. memoratae C., quam quondam ipsius G. germanus antea despousaverat,
licet copula defuerit, non extitisse maritum, impediente iustitia
publicae bonestatis, ac per boc eundem T. fdium eius legitimum
non fuisse. Verum eodem C. (T.?), qui se gerit pro berede legitimo
proponente, quod ex desponsatione praedicta utpote nulla, cum tempore
huius nondum esset dicta C. septennis, inter parentes suos contrabi
non potuit impedimentum huius bonestatis, et ipse de matrimonio
in oculis ecclesiae celebrato, nec idem T., dum viveret, imperito, per
favoris patrocinium quo prolis causa matrimonii debeat legitimum
iudicari. Et e contra patruo respondente, quod praesumenda erat C.
tempore, quo germanus disponsaverat eandem, aetatis fuisse legitimae,
nisi contrarium probaretur, et boc se obere nie nibilomjnus
probaturum, testes super sua assertione ponens et produxit utraque;
sed cuiusmodi aetatis mulier ipsa desponsationis tempore fuerit non
probatur. Tuae fraternitati, quid de hac controversia tenere debeat
litteratorie sciscitanti taliter respondemus, quod ad repellcndum T.
55 ) Die Abweichung des cap. 1. in 6. eit., welches hat „nequeuntes ah ipsis absque
causa rationabili amoveri,“ ist bemerkenswerth.
56 ) Der Name der Diözese ist wohl Noviodunum, Noviomagus, Noyon, wovon das Adjectiv
Noviomensis. In der Erlanger Samml. der Innoc. Constit. kommt ein cap. vor.
„Quondam Thomas de lexinglfa mulierem quandam,“ ein gleiches „quondam thomas“
erscheint auch dort im Verzeichnisse (cap. „ad expediendos“) unter dem
Titel „qui fil. sint legit.“, unter den das oben abgedruckte auch passt; endlich hat
auch die Münchner Summa unter dem Titel „qui fil. sint. leg. 11 ein solches. Danach
ist wohl nicht an der Urheberschaft von Innoc. zu zweifeln. Es ist mir nicht gelungen,
eine Spur in Drucken aufzufinden. Ist der Name ein Ortsname, so könnte
Bergula (Bergas, Bergues-St.-Winnox in der Diözese Cambrai, Hauptstadt des
Oautons Dünnkirchen) gemeint sein. Dass daraus c. 1. de desp. impub. in G. geflossen
sei, ist kaum zweifelhaft. Jo. Andr. und die übrigen Glossatoren scheinen
die Extravagante nicht gekannt zu haben.